RATUNKU, NASZE DZIECKO SIĘ JĄKA!

 

 

     Przerażeni Rodzice dzieci z niepłynnością mówienia szukający pomocy u logopedy to nierzadki widok. Czym jest jąkanie wczesnodziecięce, czy każda niepłynność mówienia jest patologiczna i przede wszystkim jak pomóc dziecku z niepłynnością mówienia – postaram się odpowiedzieć na te pytania w swoim artykule. 

     Jąkanie jest zaburzeniem dotyczącym płynności mowy i spowodowanym szeregiem czynników, któremu towarzyszą zakłócenia fizjologiczne, psychologiczne, językowe i socjologiczne, a przejawia się skurczami mięśni oddechowych, fonacyjnych i artykulacyjnych, wywołujących kloniczne i toniczne blokowanie jednostek mowy, nierzadko z dysfunkcjami objawów pozajęzykowych takimi jak: stany logofobiczne czy współruchy mięśniowe. Jąkanie jest zjawiskiem patologicznym, a osoba borykająca się z tym problemem, bezwzględnie wymaga pomocy i terapii nie tylko logopedycznej, ale również psychologicznej. Nie ma jednej metody terapeutycznej, która dawałaby oczekiwane rezultaty. Należy pamiętać, że rozpoczęta terapia powinna przebiegać dwutorowo i obejmować trening płynności mówienia oraz psychoterapię. 

     Czy każda niepłynność mówienia jest zjawiskiem nieprawidłowym i patologicznym? Nie! Niepłynność mówienia określana jako rozwojowa niepłynność mówienia lub jąkanie rozwojowe jest zjawiskiem normalnym, występującym w okresie intensywnego rozwoju językowego dziecka. Tego rodzaju niepłynność pojawia się w mowie dziecka ze względu na jego dużą pobudliwość, szybkie bogacenie słownika i rozwój myślenia przy małej sprawności artykulacyjnej. W mowie dziecka pojawia się dysproporcja pomiędzy tym co rozumie i chciałoby powiedzieć, a pomiędzy tym co może wypowiedzieć i na ile jest na to gotowe. Za niepatologiczną niepłynność mówienia uznajemy taką, która pojawia się niezbyt często, bywa niezauważalna, wraz z wiekiem jej objawy słabną, a sama niepłynność może cofnąć się przed rozpoczęciem nauki w szkole. W jąkaniu, w odróżnieniu od rozwojowej niepłynności mówienia występują zaburzenia lękowe towarzyszące wypowiadaniu się, a co za tym idzie wystrzeganie się rozmów z innymi lub świadome ich ograniczanie. W przypadku niepłynności mowy jest odwrotnie. I tutaj pojawia się istotna kwestia – wywiad ze specjalistą (neurologopedą czy psychologiem) musi być rzetelny i oparty na prawdziwych informacjach. Właściwie przeprowadzona diagnoza równa się prawidłowo dobranej terapii . 

     Jąkający się pacjent powinien być otoczony nie tylko opieką specjalistów, ale i najbliższych mu osób, których reakcje na niepłynność mówienia są równie ważne jak prowadzona terapia logopedyczna czy psychologiczna. Przede wszystkim zapewnienie poczucia bezpieczeństwa. bliskość, akceptacja, unikanie presji i pośpiechu, tak by dziecko nie czuło się skrępowane swoimi trudnościami, spokojne mówienie do niego, uważne słuchanie z kontaktem wzrokowym – Wasze dziecko to pełnoprawny partner do rozmowy! Bardzo częstym błędem popełnianym przez opiekunów dzieci z niepłynnością jest dokańczanie ich wypowiedzi, dopowiadanie słów – one wiedzą co chcą powiedzieć, one nie potrafią zrobić tego w taki sposób jak osoby mówiące płynnie. Dodatkowy stres i napięcie wywoływać mogą komunikaty takie jak: „mów wolniej”, „nie jąkaj się”, „mów spokojnie”. To od Was Rodzice/Opiekunowie wiele zależy, dbajcie o emocje swoich dzieci, chwalcie i doceniajcie, znajdujcie czas na wspólne aktywności i na wspólne milczenie. I nie bójcie się prosić o pomoc -  jąkanie to złożone i wielowymiarowe zaburzenie komunikacji, ale w żadnym stopniu nie definiuje ono wartości człowieka ani możliwości osiągania sukcesów. Kluczem do zmiany jest akceptacja, cierpliwość i profesjonalne wsparcie. Dzięki terapii logopedycznej i psychologicznej płynniejsza komunikacja i poprawa komfortu życia są w zasięgu ręki. 

 

                                                                                                    Neurologopeda

                                                                                                 Paulina Winkowska